Poşete Para Ver, Reklamını da Sen Yap! Van'da Yerel Marketlerde Başladı!
2019 yılında yürürlüğe giren ücretli plastik poşet uygulaması yıllardır sürüyor olsa da, tüketicilerin tepkisindeki temel çelişki hâlâ masada: Vatandaş hem poşet için para ödüyor, hem de o poşetle marketlerin reklamını taşımak zorunda kalıyor.
www.habertusba.net 
1 Ocak 2026 itibarıyla poşet fiyatının 1 TL‘ye yükselmesiyle birlikte, bu tartışma yeniden alevlenirken, Van’daki yerel marketlerin de bu uygulamaya dahil olması tepkileri büyüttü.
Bu Reklamın Parasını Kim Ödeyecek?
Tüketicilerin en büyük şikâyeti, parasını ödedikleri poşetlerin üzerinde market logolarının yer alması. Sosyal medyada sıkça dile getirilen “Hem parasını veriyorum, hem reklamını yapıyorum” tepkisi, aslında yasanın yürürlüğe girdiği ilk günden beri değişmedi.
Tüketiciyi Koruma Derneği (TÜKODER) Başkanı Aziz Koçal, bu durumu açıkça “haksız kazanç” olarak nitelendiriyor. Koçal, “Poşetlerde yer alan reklamlar için reklam vergisi ödenecek mi? Marketler poşet maliyetlerini tüketicinin sırtına yüklüyor, bir de kendi reklamlarını yaptırıyor” diyerek, bu uygulamanın ticari etiğe aykırı olduğunu vurguluyor.
Bir vatandaşın, satın aldığı poşeti “memnun kalmadım” diyerek markete iade etmek istemesi ise yaşanan saçmalığın boyutunu gözler önüne seriyor.
Dünyada Yok, Türkiye’de Var!
Dünya genelinde plastik poşet kullanımını azaltmaya yönelik ücretlendirme modelleri bulunuyor. Ancak Türkiye’deki uygulamanın en dikkat çeken farkı, tüketicinin satın aldığı ürünün üzerinde firma reklamı taşımasına zorlanması.
Tüketici dernekleri ve vatandaşlar, poşetlerin markasız olması gerektiğini, eğer marka varsa bunun reklam sayılacağını ve ücretinin market tarafından karşılanması gerektiğini savunuyor.
Van’dan Yükselen Tepkiler
Uzun süre yerel marketlerde poşet parası almayan Van‘daki işletmelerin de artık bu uygulamaya başlaması, vatandaşların “Bu çark döndükçe hepimiz kaybediyoruz” tepkisini beraberinde getirdi. Van’da alışveriş yapan bir vatandaş, “Büyük marketler ne yapıyorsa aynısını yapıyorlar ama kimse bu poşetlerin üzerindeki reklamın hesabını sormuyor” diyerek isyanını dile getirdi.
Peki Çözüm Ne?
Uygulamanın çevreye katkısı tartışılmaz olsa da, tüketicilerin üzerindeki mali yük ve reklam tartışması hâlâ çözümsüz. TÜKODER Başkanı Koçal’ın önerisi net: “Marketler kendi reklamlarının basılı olduğu alternatif taşıma kaplarını tüketicilere ücretsiz olarak versin”.
Ancak görünen o ki, marketler bu “reklam gelirinden” vazgeçmeye niyetli değil. Ta ki bir düzenleme yapılana kadar, Türk tüketicisi poşete para ödemeye ve reklamını yapmaya devam edecek gibi görünüyor.
