Van’da Toplu Taşıma Krizi Derinleşiyor: Büyükşehir Belediyesi Otobüs Sayısını Artırmak Yerine Sayıyı Düşürüyor mu?
Van, nüfusu hızla artan, öğrenci ve göç hareketliliğinin yoğun olduğu bir kent. Özellikle merkez, TOKİ yerleşkeleri, üniversite kampüsü, hastane çevresi ve Erciş gibi ilçelerde toplu taşıma talebi her geçen yıl yükseliyor. Ancak vatandaşların sıkça dile getirdiği şikayetler, belediye otobüs filosunun ihtiyaç karşısında yetersiz kaldığını ve bazı hatlarda sefer sıklığının azaldığını gösteriyor.
www.habertusba.net 
Sikayetvar gibi platformlarda ve sosyal medyada yüzlerce şikayet birikmiş durumda: Sabah ve akşam yoğun saatlerde otobüsler tıka basa doluyor, uzun süre beklemeler yaşanıyor, hastane önlerinde özellikle yaşlı, hasta ve engelli vatandaşlar saatlerce minibüs veya otobüs bekliyor. Birçok yurttaş “Nüfus artıyor, ihtiyaç büyüyor ama otobüs sayısı ya aynı kalıyor ya da etkin filo yönetimi sağlanamıyor” diyor.
Belediyenin Savunması ve Gerçekler
Van Büyükşehir Belediyesi son yıllarda çeşitli alımlar yaptı. 2023’te 27 yeni otobüs alınmıştı, 2020’de 22 adet, 2021’de 79 araçlık filo güçlendirmesi gibi adımlar atıldı. 2024’te meclisten 30 yeni otobüs alımı kararı çıktı. Erciş’te bazı TOKİ hatlarında otobüs sayısı 2’den 4’e çıkarıldı, yeni hatlar açıldı ve güzergâh düzenlemeleri yapıldı. Belediyenin resmi açıklamalarında “vatandaş talepleri doğrultusunda iyileştirmeler” vurgusu öne çıkıyor.
Ancak:
Yapılan alımlar yetersiz kalıyor. Van’ın büyüme hızı ve göçle artan nüfus dikkate alındığında, filo genişlemesi nüfus artışının gerisinde kalıyor.
Bazı hatlarda sefer sıklığı düşüyor veya araçlar yetersiz kalıyor; özellikle yoğun bölgelerde (hastane, üniversite, TOKİ) kalabalık ve uzun bekleme süreleri kronik sorun haline gelmiş durumda.
Özel halk otobüsleri ve minibüslerle desteklenen sistemde koordinasyon sorunları yaşanıyor. UKOME kararlarıyla bazı güzergâhlar iptal ediliyor veya yeniden düzenleniyor, bu da vatandaşta “hizmet geriye gidiyor” algısı yaratıyor.
Kış aylarında kar yağışı gibi olağanüstü durumlarda bile temel sorunlar çözülemiyor; ulaşım daha da aksıyor.
Vanlılar “Her geçen gün ulaşım daha da çekilmez hale geliyor” diyerek tepki gösteriyor. Özellikle sabah okula/işe giden öğrenciler, hastaneye giden vatandaşlar ve çalışanlar mağduriyet yaşadıklarını belirtiyor. Sosyal medyada hastane çevresindeki yetersiz seferler sıkça gündeme geliyor.
Ne Yapılabilir?
Filo büyüklüğü, nüfus ve talep analiziyle bilimsel olarak güncellenmeli.
Yoğun hatlara ek otobüs ve daha sık sefer konulmalı.
Gerçek zamanlı takip sistemi, mobil uygulama ile sefer saatleri şeffaf hale getirilmeli.
Özel halk otobüsleri ile belediye filosu arasında daha iyi entegrasyon sağlanmalı.
Van Büyükşehir Belediyesi’nin görevi, artan nüfusa rağmen toplu taşımayı konforlu ve erişilebilir kılmak. Mevcut durumda ise “sayı artırılması gerekirken düşürülmüş veya yetersiz bırakılmış” algısı güçlü. Yetkililerin bu şikayetleri ciddiye alıp, somut ve hızlı çözümler üretmesi gerekiyor.
Van halkı daha iyi bir toplu taşımayı hak ediyor. Seslerini duymak ve kalıcı çözüm için adım atmak, belediyenin öncelikli sorumluluğu olmalı. Aksi takdirde her sabah ve akşam yaşanan kalabalık, bekleme ve mağduriyetler artarak devam edecek.
